Zebra patrząca prosto w obiektyw

Na krótkie safari z wybrzeża lepszym wyborem jest Tsavo East: leży bliżej, na otwartych równinach łatwo wypatrzyć zwierzęta i wystarczy na niego jeden lub dwa dni. Tsavo West oferuje bardziej urozmaicony krajobraz – wulkaniczne wzgórza, pola lawy, źródła Mzima i ostoję nosorożców – ale wymaga co najmniej dwóch dni. Jeśli masz trzy dni lub więcej, nie musisz wybierać: oba parki sąsiadują ze sobą i dobrze łączą się w jedną wyprawę.

Razem tworzą Tsavo, jeden z największych obszarów chronionych w Kenii, a mimo to sprawiają wrażenie dwóch różnych krajów. Poniżej porównujemy krajobraz, zwierzęta, odległość od wybrzeża i to, komu który park bardziej odpowiada.

Jedna dzicz, dwa parki: jak podzielone jest Tsavo

Tsavo ogłoszono parkiem narodowym w 1948 roku, a ze względu na rozmiary wkrótce podzielono je na dwa osobno zarządzane parki. Granicą jest droga z Nairobi do Mombasy i biegnąca wzdłuż niej linia kolejowa: Tsavo East (Tsavo Wschodnie) leży na północny wschód od niej, Tsavo West (Tsavo Zachodnie) – na południowy zachód i sięga aż do granicy z Tanzanią. Tsavo East ma ponad 13 000 km², Tsavo West około 9 000 km² – razem to więcej niż cała Słowenia.

Przy linii kolejowej rozegrała się też najsłynniejsza historia Tsavo. W 1898 roku dwa lwy atakowały robotników budujących most na rzece Tsavo i na kilka miesięcy wstrzymały prace, dopóki nie zastrzelił ich inżynier John Henry Patterson. „Ludożercy z Tsavo” są dziś wystawieni w Field Museum w Chicago, a ich historia żyje w książkach i filmach.

Dla odwiedzających podział ma jeden praktyczny skutek: każdy park ma własne bramy i własną opłatę za wstęp. Bramy obu parków leżą przy głównej drodze niedaleko od siebie, więc przejazd z jednego do drugiego jest łatwy.

Ślady drapieżnika na czerwonej ziemi Tsavo
Zebry w czerwonym krajobrazie parku Tsavo East

Tsavo East: czerwone słonie i otwarte równiny

Tsavo East jest płaski, suchy i otwarty. Czerwona ziemia, niskie cierniste zarośla i rozrzucone baobaby ciągną się po horyzont, a ponieważ zwierzęta nie mają się gdzie ukryć, znajdziesz je nawet podczas krótkiej wizyty. Symbolem parku są „czerwone słonie”, które swój kolor zawdzięczają tutejszej ziemi, którą się obsypują. Spotkasz tu też żyrafy, zebry, bawoły, gerenuki, a przy odrobinie szczęścia lwy i gepardy.

Życie skupia się wokół wody. Przez park płynie rzeka Galana, która przy wodospadach Lugarda przeciska się przez skalne rynny, a na jej brzegach wygrzewają się krokodyle. Wzdłuż jej północnego brzegu ciągnie się płaskowyż Yatta, jeden z najdłuższych potoków lawy na świecie. W porze suchej słonie i bawoły gromadzą się przy zaporze Aruba i przy naturalnym zbiorniku pod Mudanda Rock – długim skalnym grzbietem, który służy za punkt widokowy.

Większość parku na północ od Galany jest rzadko odwiedzana, dlatego przejazdy skupiają się na części południowej, która leży też najbliżej wybrzeża.

Tsavo West: źródła, lawa i wzgórza

Tsavo West wygląda zupełnie inaczej. Teren wznosi się w wulkaniczne wzgórza i stożki, busz jest gęstszy i bardziej zielony, a w pogodne dni na horyzoncie widać Kilimandżaro. Krajobraz zmienia się co kilka kilometrów, dlatego park uwielbiają fotografowie i podróżnicy, którzy „klasyczną” sawannę już widzieli.

  • Źródła Mzima – krystalicznie czysta woda, która płynie pod ziemią ze wzgórz Chyulu i wypływa w rozlewiskach pełnych hipopotamów, krokodyli i ryb. Krótka ścieżka prowadzi do podwodnej komory obserwacyjnej.
  • Pole lawy Shetani – czarna połać zastygłej lawy. Shetani znaczy w suahili „diabeł”: według miejscowych opowieści ludzie, którzy widzieli erupcję, wierzyli, że z ziemi wychodzi sam diabeł.
  • Ostoja nosorożców Ngulia – ogrodzony i strzeżony teren chroniący nosorożce czarne. Są płochliwe i żyją w gęstym buszu, więc do spotkania potrzeba szczęścia.
  • Punkty widokowe – Roaring Rocks i Poacher's Lookout dają szeroki widok na równiny, a na krater Chaimu można wejść pieszo.

Ceną za tę różnorodność jest to, że w gęstszej roślinności trudniej wypatrzyć zwierzęta. Tsavo West nagradza cierpliwość i wolniejsze tempo, a nie szybką wizytę.

Gruntowa droga prowadząca ku wzgórzom parku Tsavo West

Tsavo East i Tsavo West: porównanie w tabeli

Najważniejsze różnice między parkami zebraliśmy w tabeli.

KryteriumTsavo EastTsavo West
KrajobrazPłaskie, otwarte równiny z czerwoną ziemią i baobabamiWulkaniczne wzgórza, pola lawy, źródła i gęstszy busz
Obserwacja zwierzątŁatwiejsza – zwierzęta widać z dalekaTrudniejsza – więcej kryjówek, potrzeba cierpliwości
Z czego słynieCzerwone słonie, rzeka Galana, Mudanda Rock, zapora ArubaŹródła Mzima, pole lawy Shetani, ostoja nosorożców Ngulia, widoki na Kilimandżaro
NosorożcePraktycznie brakNosorożce czarne w ostoi, widywane rzadko
Z wybrzeżaNajbliższy park, około trzech godzin jazdyDalej w głębi lądu, nie nadaje się na jednodniową wycieczkę
Zalecany czas1–2 dni2 dni lub więcej, najlepiej w połączeniu z Tsavo East
Dla kogoPierwsze safari, rodziny, krótki wypad z plażyFotografowie, osoby wracające do Kenii, miłośnicy krajobrazów

Oba parki są spokojniejsze niż najsłynniejsze rezerwaty Kenii. Często zdarza się, że zwierzę obserwujesz w towarzystwie zaledwie kilku innych samochodów albo zupełnie sam.

Zwierzęta: co zobaczysz w którym parku

Lista gatunków jest w obu parkach podobna – różni je głównie to, jak łatwo je zobaczyć. Słonie, bawoły, żyrafy, zebry, impale i koby śniade są pospolite po obu stronach drogi, a w obu parkach żyją lwy, lamparty, gepardy i hieny. Są tu też specjaliści od suchego buszu: gerenuk, który żerując, staje na tylnych nogach, kudu małe i oryks.

W Tsavo East otwarty teren oznacza duże stada i dalekie widoki: to lepszy park na słonie, liczne stada bawołów i szansę zobaczenia polowania. Tsavo West dodaje zwierzęta związane z wodą i skałami – hipopotamy i krokodyle w źródłach Mzima, koziołki skalne na lawie, lamparty we wzgórzach wokół Ngulii – oraz niewielką szansę na nosorożca czarnego. Miłośnicy ptaków będą zadowoleni w obu parkach: w Tsavo East odnotowano ponad 500 gatunków, w Tsavo West ponad 400, a pod koniec roku nad wzgórzami Ngulia przelatują ptaki wędrowne z Europy i Azji.

Więcej o gatunkach, których możesz się spodziewać, znajdziesz w naszym przewodniku po zwierzętach w Kenii.

Taras lodge’u z widokiem na równiny Tsavo

Który park wybrać i kiedy jechać

  • Jeden dzień: Tsavo East. Tylko ten z dwóch parków nadaje się na jednodniową wycieczkę z Watamu, Malindi, Mombasy lub Diani.
  • Dwa dni: Tsavo East z noclegiem w lodge’u lub obozie namiotowym, dzięki czemu zaliczysz przejazd wieczorny i wczesnoporanny. Jeśli krajobraz jest dla ciebie ważniejszy niż liczba zwierząt, alternatywą są dwa dni w Tsavo West.
  • Trzy dni lub więcej: oba parki. Typowa trasa prowadzi przez Tsavo East do Tsavo West, do źródeł Mzima i pól lawy, i może biec dalej do Amboseli u stóp Kilimandżaro.

W obu parkach nocuje się w lodge’ach i obozach namiotowych w środku dziczy, często z widokiem na wodopój, więc obserwacja zwierząt trwa także przy kolacji. Jak wyglądają takie wyjazdy, opisujemy krok po kroku w artykule safari z Mombasy i Watamu. Jeśli chcesz samodzielnie ustalić trasę, tempo i noclegi, zajrzyj na stronę prywatne safari.

Oba parki można odwiedzać przez cały rok. Zwierzęta najlepiej obserwować w suchych miesiącach, od czerwca do października oraz w styczniu i lutym, kiedy busz rzednie, a zwierzyna gromadzi się przy wodzie. Po deszczach krajobraz się zieleni, powietrze jest przejrzyste, a z Tsavo West częściej widać Kilimandżaro, ale część dróg bywa błotnista. W wyborze terminu pomoże nasz poradnik kiedy jechać do Kenii.

Najczęstsze pytania

Co jest lepsze: Tsavo East czy Tsavo West?

Na pierwsze safari i krótki wypad z wybrzeża – Tsavo East: leży bliżej, a zwierzęta łatwiej tu zobaczyć. Tsavo West to lepszy wybór, jeśli zależy ci na dramatycznym krajobrazie, źródłach Mzima i szansie na nosorożce, a masz co najmniej dwa dni.

Czy można odwiedzić Tsavo East i Tsavo West podczas jednego wyjazdu?

Tak. Parki dzieli tylko droga z Nairobi do Mombasy, więc safari na trzy dni lub dłużej bez trudu obejmie oba. Każdy park pobiera własną opłatę za wstęp.

Jak daleko jest z Mombasy, Diani, Malindi i Watamu do Tsavo?

Do bram Tsavo East jedzie się z wybrzeża około trzech godzin. Z Watamu i Malindi wjeżdżamy przez Sala Gate, z Mombasy i Diani przez bramy koło miasta Voi. Tsavo West leży dalej w głębi lądu, dlatego odwiedzamy go podczas wyjazdów z noclegiem.

Czy w Tsavo żyją nosorożce?

Tylko w Tsavo West, gdzie nosorożce czarne żyją w ogrodzonej ostoi Ngulia. Są płochliwe, więc spotkanie nie jest pewne. Jeśli nosorożce są dla ciebie priorytetem, znacznie większe szanse daje jezioro Nakuru.

Samotna akacja na złotej równinie pod zachmurzonym niebem

Nie wiesz, które Tsavo wybrać?

Napisz nam, gdzie mieszkasz, ile dni możesz przeznaczyć na safari i co najbardziej chcesz zobaczyć. Polecimy Tsavo East, Tsavo West albo połączenie obu i wyślemy przejrzystą ofertę ze wszystkim, co jest w cenie.

Żyrafa tuż obok samochodu safari